ACT

Waar staat ACT voor?

ACT staat voor Acceptatie en Commitment Therapie. ACT is een gedragstherapie die erop gericht is cliënten flexibeler te laten omgaan met problemen. Door minder te worstelen blijft er energie over voor dingen die je écht belangrijk vindt! Aan de hand van de drie letters van ACT en de Hexaflex volgt een verdere toelichting.

Acceptatie

ACT zegt: ‘happiness isn’t normal’ (Hayes, 2006). Het leven doet regelmatig pijn en we zitten allemaal in het zelfde schuitje. In ACT worden verdriet, boosheid en angst gezien als een onlosmakelijk deel van ons bestaan. Omdat vluchten voor onze emoties meestal niet werkt (zeker niet op lange termijn) kun je er maar beter mee leren omgaan. 

ACT leert je pijnlijke emoties met je mee te dragen en er minder in vast te lopen. Het einddoel is echter niet dat iemand zich ‘heel goed rot kan voelen’, maar juist dat iemand meer uit die worstelingen leert te blijven zodat er weer ruimte ontstaat voor dingen die er echt toe doen in iemands leven: waarden! 

Diagram van de Hexaflex – de zes kernprocessen van ACT (Acceptatie en Commitment Therapie) gericht op psychologische flexibiliteit

De kernprocessen van ACT (Hexaflex):

  • Psychologische flexibiliteit – Het vermogen mee te bewegen met wat het leven je brengt en (toch) bewust en actief je koers blijven bepalen. 

  • Acceptatie – Ruimte maken voor moeilijke gevoelens & gedachten.

  • Defusie – Meer afstand krijgen van je gedachten, zodat ze minder bepalen wat je doet.

  • Observerende zelf – Anders kijken naar jezelf (en jouw verhalen over jezelf).  

  • Hier-en-nu – Leren je aandacht op te merken en bewuster bij te sturen.

  • Waarden – Ontdekken wat jij echt belangrijk vindt in het leven.

  • Toegewijde actie – Echt de dingen gaan doen die jij graag wil doen (ook als het moeilijk is).

Commitment

In de zoektocht naar waarden staan we stil bij vragen als: wat voor persoon wil je zijn, wat geeft betekenis aan je leven en welke dromen wil jij najagen? Vervolgens is het belangrijk dat iemand zich hieraan gaat committeren en actie gaat ondernemen! Want ACT betekent natuurlijk ook gewoon; doen! We onderzoeken hoe iemand, ondanks de klachten, energie kan stoppen in stapjes vooruit zetten. In plaats van energie te steken in afkomen van je klachten.

Therapie

ACT is een actieve vorm van therapie, we willen minder ‘praten over’ maar vooral actief aan de slag te zijn. Met oefeningen, metaforen en acties voor thuis. Het ervaringsgericht leren staat centraal. Mensen onthouden namelijk een ervaring (gevoel) veel beter dan een verbale boodschap. 

ACT is een evidence based therapie vorm voor diverse klachten zoals chronische pijn, verslaving, angst- en stemmingsstoornissen en psychose (Levin et al., 2024). Daarnaast is gebleken dat ACT ook een positief effect heeft op het welzijn & stressniveau van mensen zonder psychische klachten (Unruh et al., 2022). Kortom ACT is heel breed inzetbaar. Professionals ervaren vaak een waardevol effect in de behandelkamer én in hun persoonlijke leven.  

Wil je meer weten over ACT?

Bekijk het trainingsaanbod of bezoek de site van de Nederlandstalige (ACBS BeNe) of de internationale (ACBS) ACT vereniging.

ACBS BeNe

ACBS